Υπάρχουν άνθρωποι που γράφουν ποίηση και υπάρχουν άνθρωποι που μοιάζουν να κατοικούν μέσα στην ποίηση. Άνθρωποι που δεν αντιμετωπίζουν τη λέξη ως απλό μέσο έκφρασης, αλλά ως έναν τρόπο να κοιτούν βαθύτερα τον κόσμο, να αφουγκράζονται τον άνθρωπο και να μετατρέπουν το βίωμα σε σκέψη, συναίσθημα και φως.
Η Γαλάτεια Βέρρα ανήκει, κατά τη γνώμη μου, στη δεύτερη κατηγορία. Ποιήτρια, μουσικός και εκπαιδευτικός, έχει διανύσει μια προσωπική δημιουργική διαδρομή όπου η ποίηση και η μουσική συνομιλούν αδιάκοπα. Στη συνέντευξή της στο Kefalonia Status, στον Γιάννη Βαρούχα, με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Ποίησης, μίλησε για τη σιωπή που προηγείται της δημιουργίας, για τη μουσικότητα του ποιήματος, για την αγάπη, την πνευματικότητα, τα παιδιά και, κυρίως, για την ευθύνη που αισθάνεται απέναντι στον κόσμο.
Γιατί ίσως εκεί βρίσκεται και η ουσία της δικής της ποιητικής παρουσίας: στην ανάγκη να μη μένει η ποίηση κλεισμένη στον εσωτερικό κόσμο του δημιουργού, αλλά να ανοίγει δρόμους προς τον Άλλον, προς την αλήθεια, προς εκείνο το άρρητο που όλοι αισθανόμαστε και λίγοι μπορούν να κάνουν λέξεις.
Με αυτή τη ματιά αξίζει να γνωρίσουμε καλύτερα τη Γαλάτεια — όχι μόνο ως ποιήτρια, αλλά ως έναν άνθρωπο που επιμένει να πιστεύει στη δύναμη της λέξης, της μουσικής και της ευαισθησίας. Ας διαβάσουμε τι μοιράζετε μαζί μας…
Για την εποχή και τον άνθρωπο
Ερώτ.: Πιστεύετε ότι σήμερα οι άνθρωποι έχουν ανάγκη περισσότερο από ποτέ την ποίηση; Αν ναι, γιατί;
Απάντ.: Πράγματι η ποίηση στις αναμετρήσεις του σήμερα αποτελεί πηγή αεναων υδάτων όπου ξεδιψούν βαθείς αναζητητές και ικανοί οπλίτες λεπτής ιδιοσυστασιας.
Ερώτ.: Η τέχνη μπορεί να λειτουργήσει ως αντίβαρο στη σκληρότητα της καθημερινότητας ή οφείλει και να την καταγγέλλει;
Απάντ.: Η τέχνη δύναται να επιδράσει ιαματικά στα παρόντα. Επισης μπορεί να έχει παρηγορητική χροιά. Οφείλει όμως να σταθεί σε επάλξεις ιερές.
Άφοβα να τοποθετηθεί σε κάθε σκοτεινό γεγονός. Να αναδείξει την ρηγισσα αλήθεια.
Ερώτ.: Ποια είναι για εσάς η «σιωπή» μέσα σε ένα ποίημα; Είναι παύση, ανάσα ή κραυγή που δεν ειπώθηκε;
Απάντ.: Η σιωπή για μένα μέσα σε ένα ποίημα είναι ζύμωση. Είναι πυρετώδης προετοιμασία για κάτι υψηλό.
Ακόμη είναι ιδιότυπος τοκετός που ενέχει την οδύνη και ταυτόχρονα την λύτρωση.
Για τη σχέση μουσικής και ποίησης
Ερώτ.: Η μουσική και η ποίηση μοιράζονται ρυθμό, σιωπές και ανάσες. Πώς συνομιλούν μέσα σας αυτές οι δύο τέχνες όταν δημιουργείτε;
Απάντ.: Η μουσική και η ποίηση είναι δύο αγαπημένες αδελφές. Καταθέτουν ισόποσα τον οβολό τους. Προσφέρουν αμοιβαία το αποτύπωμα τους στο όλον της δημιουργίας. Ο ήχος και ο λόγος οριοθετούν τον πολιτισμό και παραπέμπουν σε μετερίζια μυστικά.
Ερώτ.: Γράφετε πρώτα «ακούγοντας» έναν εσωτερικό ρυθμό ή πρώτα έρχεται η λέξη και μετά η μελωδία της;
Απάντ.: Πρώτα έρχεται η λέξη και μετά η μελωδία. Ο μαγνήτης των νοημάτων, των εννοιών είναι πιο ισχυρός εντός μου.
Ερώτ.: Πιστεύετε ότι η μουσική παιδεία επηρεάζει τον τρόπο που δομείτε έναν στίχο; Υπάρχει “παρτιτούρα” μέσα σε κάθε ποίημα;
Απάντ.: Σίγουρα το ποίημα ενέχει μουσικότητα.
Μία αινιγματική μελωδική και αρμονική ταυτότητα. Όχι πάντοτε ευδιάκριτη. Εξόχως όμως εύληπτη.
Ερώτ.: Αν ένα από τα ποιήματά σας γινόταν μουσικό έργο, τι μορφή θα είχε; Μονοφωνία, χορωδία, συμφωνία;
Απάντ.: Το ποίημα μου το φαντάζομαι ως ορχηστρικό έργο. Εκτείνεται μέσα μου κι ως μουσική κινηματογράφου.
Για την ποιητική διαδρομή της Γαλάτειας Βέρρα
Ερώτ.: Οκτώ ποιητικές συλλογές είναι μια ουσιαστική πορεία. Πώς νιώθετε ότι έχει μεταμορφωθεί η φωνή σας από το πρώτο έως το πιο πρόσφατο βιβλίο;
Απάντ.: Μέσα από τις οκτώ ποιητικές μου συλλογές ωριμάζω, κατανοώ, αποκρυπτογραφω, χαιρετίζω την νέα Γαλάτεια. Κοινωνω το φώς. Αναδιαμορφωνω τοπία καινου βίου. Προσεγγίζω το άρρητο της υπόστασης μου.
Ερώτ.: Υπάρχει ένα θέμα που σας επιστρέφει ξανά και ξανά; Ένας «πυρήνας» που δεν σας εγκαταλείπει;
Απάντ.: Ο μετασχηματισμός του έρωτα σε μία υψηλή πνευματική κατάσταση.
Η αγάπη που αποκτά παγκοσμιότητα χωρίς νοσηρή εσωστρέφεια.
Ερώτ.: Η ποίηση για εσάς είναι περισσότερο εξομολόγηση, στοχασμός ή πράξη ευθύνης απέναντι στον κόσμο;
Απάντ.: Και τα τρία. Περισσότερο όμως ευθύνη απέναντι στον κόσμο. Αφύπνιση. Εγρήγορση. Χρέος σεπτό.
Ερώτ.: Υπάρχει ποίημα που σας δίδαξε κάτι για τον εαυτό σας, ενώ το γράφατε;
Απάντ.: Όλα τα ποιήματα μου με διδάσκουν.
Ελπίζω να πήρα το μάθημα μου…
Για τον ρόλο ως δασκάλας μουσικής
Ερώτ.: Τι σας έχει μάθει η επαφή με τα παιδιά για την τέχνη; Σας έχουν εμπνεύσει ποτέ μαθητές σας σε ποιητική δημιουργία;
Απάντ.: Τα παιδιά κυοφορούν την τέχνη. Την δωρίζουν πλούσια. Αποτελούν ύψιστες αφορμές έμπνευσης. Μας εισάγουν στα άδυτα μονοπάτια μιας υπερλογης πανδαισίας. Βεβαίως κι έχω γράψει ποιήματα που αφορούν στην μεγαλοσύνη τους.
Ερώτ.: Σε μια εποχή γρήγορης κατανάλωσης εικόνων και ήχων, πώς καλλιεργείται η ουσιαστική ακρόαση στη μουσική αλλά και στην ποίηση;
Απάντ.: Η τεχνολογία αποδυναμώνει την βαθιά ακρόαση στην μουσική όσο και στην ποίηση. Ωστόσο κάποια πρότυπα σε αυτούς τους χώρους ελκύουν το διάφανο υλικό της ψυχής των νέων.Πανω στην παρρησία των μηνυμάτων θα κριθεί η αφοσίωση των παιδιών στους δημιουργούς.
Ερώτ.: Πώς αντιδρούν οι μαθητές όταν ανακαλύπτουν ότι η δασκάλα τους είναι ποιήτρια; Τους φέρνετε την ποίηση μέσα στο μάθημα;
Απάντ.: Τα παιδιά μου, οι κορυφαίοι μου μαθητές, ως σημαιοφόροι του αρχοντικού Ιονιου περιβάλλοντος προσλαμβάνουν την ποιητικότητα μου με έναν φυσικό αβίαστο τρόπο. Η καλλιέργεια τους και οι προσλαμβανουσες από την εν γένει διαδρομή τους αγγίζουν το απόλυτο. Ενίοτε τους διαβάζω κι εγώ κάτι από τα στιχουργήματα μου.
Επίλογος
Ερώτ.: Αν μπορούσατε να δώσετε μια συμβουλή σε έναν νέο άνθρωπο που γράφει ποίηση, ποια θα ήταν;
Απάντ.: Να προσέξει τον βίο του.
Όσο πιο αληθινά ζει τόσο πιο αληθινά θα γράφει. Εάν είναι εαρινος θα γράφει εαρινα. Εάν είναι γκρίζος θα γράφει αναπόφευκτα με σκούρες αποχρώσεις.
Ερώτ.: Τι θα θέλατε να μείνει από το έργο σας όταν κλείσει ο κύκλος της δημιουργικής σας πορείας;
Απάντ.: Η ευγνωμοσύνη μου στον Άγιο Τριαδικό Θεό για το μεγάλο αυτό χάρισμα που έλαβα. Και τούτο διότι μου εδόθη μία αδαμαντινη διέξοδος στην πληθώρα των αισθημάτων που κατακλύζουν την ύπαρξη μου.
Θερμές ευχαριστίες σε εσάς λεπταίσθητε κύριε Βαρούχα, στο υπέροχο kefalonia Status καθώς και στον Ηγεμονικό Κεφαλληνιακό Λαό που σκέπει με άκρα τρυφερότητα κάθε μου εγχείρημα.
Γαλάτεια Ι. Βέρρα
(Μουσικολόγος -Εκπαιδευτικός -Ποιήτρια)
ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΗΣ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑΣ ΗΜΕΡΑΣ ΠΟΙΗΣΗΣ
21 ΜΑΡΤΙΟΥ 2026
Αντί επιλόγου
Κλείνοντας αυτή τη συνάντηση με τη Γαλάτεια μέσω της συνέντευξής της, μένει περισσότερο μια αίσθηση παρά ένας απλός απόηχος λέξεων. Η αίσθηση ότι η ποίηση, όταν είναι αληθινή, δεν τελειώνει στην τελευταία γραμμή ενός ποιήματος. Συνεχίζει να υπάρχει στον τρόπο που κοιτάζουμε τον κόσμο, στον τρόπο που ακούμε τη σιωπή, στον τρόπο που στεκόμαστε απέναντι στους ανθρώπους και στα γεγονότα της ζωής.
Η Γαλάτεια Βέρρα μιλά για την ποίηση ως ευθύνη, αφύπνιση και εγρήγορση. Και ίσως αυτή να είναι η πιο ουσιαστική διάσταση της δημιουργικής της πορείας: ότι η ποίηση δεν λειτουργεί ως καταφύγιο απομάκρυνσης από τη ζωή, αλλά ως ένας διαφορετικός τρόπος να επιστρέφουμε σε αυτήν, βαθύτερα και πιο συνειδητά.
Μέσα από τις λέξεις της συναντώνται η μουσική και ο λόγος, η ευαισθησία και η πνευματικότητα, η εκπαιδευτικός και η ποιήτρια, η γυναίκα που δημιουργεί και ο άνθρωπος που συνεχίζει να αναζητά. Και ίσως γι’ αυτό η δική της ποιητική φωνή δεν ζητά απλώς να ακουστεί· ζητά να μας κάνει να σταθούμε για λίγο, να ακούσουμε κι εμείς.
Γιατί, τελικά, όπως και η ίδια μας υπενθυμίζει, η αλήθεια της γραφής γεννιέται από την αλήθεια του βίου. Και όσο υπάρχουν άνθρωποι που ζουν, αισθάνονται, αναζητούν και τολμούν να μετατρέψουν το συναίσθημα σε λόγο, η ποίηση θα εξακολουθεί να βρίσκει τον δρόμο της.
Και η αγαπημένη μου φίλη Γαλάτεια έχει ακόμη πολλά να μας πει….
Ελευθερία Στεργιοπούλου – Γαλάτεια Βέρρα στο Ράδιο Γάμμα 94FM
Radio Gamma
