Δημοσιεύθηκε στην Θρησκευτικά,Λογοτεχνία

Το Πάσχα στην ελληνική λογοτεχνία

ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΠΑΠΑΔΙΑΜΑΝΤΗΣ: «Εξοχική Λαμπρή», «Παιδική Πασχαλιά», «Χωρίς στεφάνι». «Καλά το έλεγεν ο μπαρμπα- Μηλιός, ότι το έτος εκείνο εκινδύνευον να μείνουν οι άνθρωποι οι χριστιανοί, οι ξωμερίτες, την ημέραν του Πάσχα αλειτούργητοι. Και ουδέποτε πρόρρησις έφθασε τόσον εγγύς να πληρωθή, όσον αυτή’ διότι δις εκινδύνευσε να επαληθεύση, αλλ’ ευτυχώς ο Θεός έδωκε καλήν φώτισιν εις τους αρμοδίους και οι πτωχοί χωρικοί, οι γεωργοποιμένες του μέρους εκείνου, ηξιώθησαν και αυτοί να ακούσωσι τον καλόν λόγον και να φάγωσι και αυτοί το κόκκινο αυγό…» (Εξοχική Λαμπρή).

«… Γλυκεία Πασχαλιά! Η μήτηρ της χαράς! Γλυκεία μήτηρ! της Πασχαλιάς η ενσάρκωσις. Άλλ’ ο Χριστός υπεσχέθη να πίη με τους εκλεκτούς του καινόν το γέννημα της αμπέλου εν τη βασιλεία του Πατρός του, και οι υμνωδοί έψαλλαν: «Ω Πάσχα το μέγα και ιερώτατον, Χριστέ! Δίδου ημίν εκτυπώτερον σου μετασχείν εν τη ανεσπέρω ημέρα της Βασιλείας Σου!» (Παιδική Πασχαλιά)

ΑΝΔΡΕΑΣ ΚΑΡΚΑΒΙΤΣΑΣ: «Πάσχα στα Πέλαγα» και «Πειράγματα». «…- Χρόνια πολλά κύριοι!… Χρόνια πολλά παιδιά μου!… ευχήθηκε άμα τελείωσε τον ψαλμό, γυρίζοντας πρώτα στους επιβάτες κι έπειτα στο πλήρωμα ο πλοίαρχος. – Χρόνια πολλά, καπετάνιε! Χρόνια πολλά!… απάντησαν εκείνοι ομόφωνοι. – Και του χρόνου στα σπίτια σας, κύριοι! Και του χρόνου στα σπίτια μας, παιδιά! Ξαναείπε ο πλοίαρχος, ενώ ένα μαργαριτάρι φάνηκε στην άκρη των ματιών του. – Και του χρόνου στα σπίτια μας, καπετάνιε! Έπειτα πέρασε ένας- ένας, πρώτα οι επιβάτες έπειτα το πλήρωμα, πήραν από το χέρι του το κόκκινο αβγό και το λαμπροκούλουρο και άρχισαν πάλι οι ευχές και τα φιλήματα: – Χριστός Ανέστη.

– Αληθινός ο Κύριος. – Και του χρόνου σπίτια μας…»

ΧΡΗΣΤΟΣ ΧΡΗΣΤΟΒΑΣΙΛΗΣ: «Η Πασχαλιά της Λευτεριάς» «Ετέλειωσε η εκκλησιά. Ο παπάς στεκότανε μπροστά στην Ωραία Πύλη κι αντί δι’ ευχών των αγίων πατέρων ημών… έλεγε Χριστός ανέστη εκ νεκρών, θανάτω… Όλο το χωριό σταυροκοπιόταν και διπλή χαρά ζωγραφίζονταν στο πρόσωπό του. Τέτοιαν χαρούμενη Λαμπρή δε θυμόνταν κανείς να έχει δει εκεί- πέρα. Τελειώνοντας ο παπάς το τελευταίο του Χριστός ανέστη είπε: Χριστός ανέστη, χωριανοί! Και του χρόνου να είμαστε καλά. Κι ο Μεγαλοδύναμος να μας φέρει καλά τ’ αδέλφια μας που πολεμάνε στο γεφύρι της Πλάκας, στο Λούρο, στην Πρέβεζα και στα Πέντε Πηγάδια..»

ΣΤΡΑΤΗΣ ΜΥΡΙΒΗΛΗΣ: «Η Κεροδοσιά της Λαμπρής» «…Λοιπόν, θα μας έλεγε ο Τζανής όλη την Ακολουθία του Πάσχα, και θα ψέλναμε όλοι μαζί το Χριστός ανέστη. Θ’ ανάβαμε και τα σπαρματσέτα, να κάμουμε την κεροδοσιά να φεγγοβολήσει τ’ αμπρί. Δεύτε λάβετε φως εκ του ανέσπερου φωτός!…»

ΘΑΝΑΣΗΣ ΠΕΤΣΑΛΗΣ- ΔΙΟΜΗΔΗΣ: «Τη νύχτα της Εξόδου» «Ένα χρόνο βαστούσε κιόλας η πολιορκία. Σε λίγες μέρες κλείνει ο χρόνος. Απρίλης μήνας πάλι…Ξημέρωσε Σάββατο του Λαζάρου. Τι να δεις; Όλες οι γυναίκες φορτωμένες τραβούσαν κατά τις ντάπιες… …- Καλή ψυχή, παιδιά! – Καλή ψυχή! Αποκρίθηκαν όλοι. – Να ζει το Μεσολόγγι! Έμπηξε κάποιος μια κραυγή. – Να ζει το Μεσολόγγι! Απάντησαν όλοι. Ο γερο- Καψάλης έβαλε φωτιά στο φιτίλι».

Ι.Μ.ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΠΟΥΛΟΣ: «Μακρινή Ανάσταση» «… Για όλα τούτα, και για άλλα δε θυμούμαι καλά αυτή τη στιγμή, καμάρωνα κι όλο καμάρωνα στο λαμπριάτικο τραπέζι. Κι ήταν η γλυκύτερη αμοιβή της αγρύπνιας μου ο στοργικός λόγος που έπεσε από τα χείλη της μητέρας, καθώς κοίταζε τα μικρότερα αδέλφια, που είχανε σχεδόν αποκοιμηθεί στα καθίσματά τους: – Και του χρόνου, παιδί μου. Εσύ μεγάλωσες πια! Ναι, είχα μεγαλώσει μέσα σε μια νύχτα. Κι ήταν η νύχτα της Λαμπρής».

ΑΝΝΑ ΚΩΣΤΑΚΟΥ- ΜΑΡΙΝΗ: «Το Πάσχα της Αννούλας» (Εκδ. «Αρμός»). «…Λάβετε, φάγετε… όλοι πλησιάζαμε με χαρά και σεβασμό να κοινωνήσουμε το αναστημένο σώμα και αίμα του Χριστού. Μετά το αντίδωρο φεύγαμε παρέες παρέες με αναμένες λαμπάδες για να μεταφέρουμε το άγιο φως στο σπίτι, ν’ ανάψουμε το καντήλι στις εικόνες. Η Καλαμάτα στην αναστάσιμη δόξα της. Άνοιξη, ανοιχτές οι καρδιές. Παιδικό ή νεανικό Πάσχα με κρύο, ή βροχή δεν θυμάμαι’ ούτε λύπη σ’ αυτή την πιο μακριά μέρα του χρόνου, που άρχιζε στις 12 της προηγούμενης νύχτας. Στην πλατεία χωρίζαμε με την Ελένη, για να ξανασυναντηθούμε τα’ απόγευμα στον εσπερινό της αγάπης».

Τέλος, σας προτείνω ένα quiz ερωτήσεων για το Πάσχα!

Πατήστε στην εικόνα και καλή σας επιτυχία!

από Eftyhia

Δημοσιεύθηκε στην Θρησκευτικά

Το «Μοιρολόι της Παναγίας»

Το Μοιρολόι ή Καταλόι της Παναγιάς είναι ένα εντυπωσιακό μακροσκελέστατο ποίημα, που το συναντάμε σε περίπου 256 παραλλαγές σε όλη την Ελλάδα και χρονολογείται περίπου από τον 14ο – 15ο αιώνα. Προσεγγίζοντας το μαρτύριο του Θεάνθρωπου Ιησού με μια μοναδική ευαισθησία, το στιχούργημα αυτό αποτελεί έναν επιτάφιο θρήνο που περιγράφει κυρίως την άφατη θλίψη της Παναγίας για την άδικη σταύρωση του Μονογενή Της. Μέσα από αυτό οι γυναίκες συμπαραστέκονται στην Παρθένο και ακολουθούν το Χριστό σε όλη την πορεία του από το δικαστήριο εμπρός στον Πιλάτο μέχρι την Ανάσταση. Συνήθως τραγουδιέται από γυναίκες μετά την ακολουθία της Σταύρωσης τη Μεγάλη Πέμπτη, όταν οι γυναίκες μένουν στην εκκλησία να «ξενυχτίσουν το νεκρό» ή μπροστά από τον επιτάφιο τη Μεγάλη Παρασκευή.

Αν και υπάρχουν κατά τόπους διαφορές, σε επί μέρους στοιχεία του τραγουδιού ή στη μελωδική του εκφορά, η δομή και η φόρμα του Μοιρολογιού καθώς και η λειτουργία του παρουσιάζουν εντυπωσιακές ομοιότητες από την Κάτω Ιταλία μέχρι τον Πόντο και την Κύπρο. Είναι χαρακτηριστικό πως σύμφωνα με πληροφορία που καταγράφεται στο βιβλίο του Samuel Baud-Bovy (Δοκίμιο για το Ελληνικό Τραγούδι, Πελοποννησιακό Λαογραφικό Ίδρυμα, Ναύπλιο 1984), ακόμη και «τουρκόφωνοι Χριστιανοί, οι Καππαδόκες από τα Φάρασα και τα Σύλατα τραγουδούσαν στη τουρκική γλώσσα το Μοιρολόϊ της Παναγίας. Κάποιοι θεωρούν το μοιρολόι της Παναγίας σαν τα θρηνητικά κάλαντα της Μ. Παρασκευής.


Σας παραθέτω δυο εκδοχές για να τις ακούσετε…

Από το Τρίφωνο


Από τη Γλυκερία

Σήμερα μαύρος Ουρανός, σήμερα μαύρη μέρα,

σήμερα όλοι θλίβουνται και τα βουνά λυπούνται,

σήμερα έβαλαν βουλή οι άνομοι Οβραίοι,

οι άνομοι και τα σκυλιά κι’ οι τρισκαταραμένοι

για να σταυρώσουν το Χριστό, τον Αφέντη Βασιλέα.

Ο Κύριος ηθέλησε να μπει σε περιβόλι

να λάβει δείπνον μυστικόν για να τον λάβουν όλοι.

Κι’ η Παναγιά η Δέσποινα καθόταν μοναχή της,

τας προσευχάς της έκανε για το μονογενή της.

Φωνή τους ήρθ’ εξ Ουρανού απ’ Αρχαγγέλου στόμα:

-Φτάνουν κυρά μου οι προσευχές, φτάνουν κι’ οι μετάνοιες,

το γυιό σου τον επιάσανε και στο φονιά τον πάνε

και στου Πιλάτου την αυλή εκεί τον τον τυραγνάνε.

-Χαλκιά-χαλκιά, φτιάσε καρφιά, φτιάσε τρία περόνια.

Και κείνος ο παράνομος βαρεί και φτάχνει πέντε.

-Συ Φαραέ, που τά ‘φτιασες πρέπει να μας διδάξεις.

-Βάλε τα δυο στα χέρια του και τ’ άλλα δυο στα πόδια,

το πέμπτο το φαρμακερό βάλε το στην καρδιά του,

να στάξει αίμα και νερό να λιγωθεί η καρδιά του.

Κι’ η Παναγιά σαν τάκουσε έπεσε και λιγώθη,

σταμνί νερό της ρίξανε, τρία κανάτια μόσχο

για να της ερθ’ ο λογισμός, για να της έρθει ο νους της.

Κι’ όταν της ηρθ’ ο λογισμός, κι’ όταν της ηρθ’ ο νους της,

ζητά μαχαίρι να σφαγεί, ζητά φωτιά να πέσει,

ζητά γκρεμό να γκρεμιστεί για το μονογενή της.

-Μην σφάζεσαι, Μανούλα μου, δεν σφάζονται οι μανάδες

Μην καίγεσαι, Μανούλα μου, δεν καίγονται οι μανάδες.

Λάβε, κυρά μ’ υπομονή, λάβε, κύρά μ’ ανέση.

-Και πώς να λάβω υπομονή και πώς να λάβω ανέση,

που έχω γυιο μονογενή και κείνον Σταυρωμένον.

Κι’ η Μάρθα κι’ η Μαγδαληνή και του Λαζάρου η μάνα

και του Ιακώβου η αδερφή, κι’ οι τέσσερες αντάμα,

επήραν το στρατί-στρατί, στρατί το μονοπάτι

και το στρατί τους έβγαλε μες του ληστή την πόρτα.

-Άνοιξε πόρτα του ληστή και πόρτα του Πιλάτου.

Κι’ η πόρτα από το φόβο της ανοίγει μοναχή της.

Τηράει δεξιά, τηράει ζερβά, κανέναν δεν γνωρίζει,

τηράει δεξιώτερα βλέπει τον Αϊγιάννη,

Αγιέ μου Γιάννη Πρόδρομε και βαπτιστή του γυιου μου,

μην είδες τον υγιόκα μου και τον διδάσκαλόν σου;

-Δεν έχω στόμα να σου πω, γλώσσα να σου μιλήσω,

δεν έχω χεροπάλαμα για να σου τόνε δείξω.

Βλέπεις Εκείνον το γυμνό, τον παραπονεμένο,

οπού φορεί πουκάμισο στο αίμα βουτηγμένο,

οπού φορεί στην κεφαλή αγκάθινο στεφάνι;

Αυτός είναι ο γυιόκας σου και με ο δάσκαλός μου!

Κι’ η Παναγιά πλησίασε γλυκά τον αγκαλιάζει.

-Δε μου μιλάς παιδάκι μου, δε μου μιλάς παιδί μου;

-Τι να σου πω, Μανούλα μου, που διάφορο δεν έχεις·

μόνο το μέγα-Σάββατο κατά το μεσονύχτι,

που θα λαλήσει ο πετεινός και σημάνουν οι καμπάνες,

τότε και συ, Μανούλα μου, θάχεις χαρά μεγάλη!

Σημαίνει ο Θεός, σημαίνει η γη, σημαίνουν τα Ουράνια,

σημαίνει κι’ η Άγια Σοφία με τις πολλές καμπάνες.

Όποιος τ’ ακούει σώζεται κι’ όποιος το λέει αγιάζει,

κι’ όποιος το καλοφουγκραστεί Παράδεισο θα λάβει,

Παράδεισο και λίβανο απ’ τον Άγιο Τάφο.


Πηγή: https://greekcultureellinikospolitismos.wordpress.com/

Δημοσιεύθηκε στην Θρησκευτικά,Πολιτισμός

Έθιμα του Πάσχα σε Ελλάδα και Κύπρο

Γεια σας παιδιά!

Τι λέτε;; Πάμε να γνωρίσουμε μερικά από τα πασχαλινά έθιμα της Ελλάδας και της Κύπρου;

Ξεκινάμε λοιπόν!

ΕΘΙΜΑ ΠΑΣΧΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ
by ΚΛΕΟΠΑΤΡΑ ΜΑΡΚΟΥ

Δημοσιεύθηκε στην Θρησκευτικά,εικαστικά,ελεύθερος χρόνος

Ιδέες για απίθανα πασχαλινά αυγά!

1. Βάλτε κόλλα στο αυγό και πασαλείψτε το με ό,τι θέλετε

14 ιδέες για απίθανα διαφορετικά πασχαλινά αυγά
14 ιδέες για απίθανα διαφορετικά πασχαλινά αυγά
Πηγή

2. Τυλίξτε τα αυγά με χρωματιστά νήματα

14 ιδέες για απίθανα διαφορετικά πασχαλινά αυγά
Πηγή

3. Κολλήστε αποξηραμένα φυτά και έπειτα βράστε τα αυγά σε μια κατσαρόλα με κρεμύδια

14 ιδέες για απίθανα διαφορετικά πασχαλινά αυγά
14 ιδέες για απίθανα διαφορετικά πασχαλινά αυγά
14 ιδέες για απίθανα διαφορετικά πασχαλινά αυγά
Πηγή

4. Τυλίξτε το αυγό με μια παλιά γραβάτα και βράστε το με ξύδι

14 ιδέες για απίθανα διαφορετικά πασχαλινά αυγά
14 ιδέες για απίθανα διαφορετικά πασχαλινά αυγά
14 ιδέες για απίθανα διαφορετικά πασχαλινά αυγά
Πηγή

5. Ντύστε τα…

14 ιδέες για απίθανα διαφορετικά πασχαλινά αυγά
Πηγή

6. Βουτήξτε τα σε χρώμα και προσθέστε νερό σταδιακά

14 ιδέες για απίθανα διαφορετικά πασχαλινά αυγά
14 ιδέες για απίθανα διαφορετικά πασχαλινά αυγά
Πηγή

7. Χρωματίστε τα με νερομπογιές και μολύβι

14 ιδέες για απίθανα διαφορετικά πασχαλινά αυγά
14 ιδέες για απίθανα διαφορετικά πασχαλινά αυγά
Πηγή

8. Χρησιμοποιήστε ανεξίτηλο μαρκαδόρο

14 ιδέες για απίθανα διαφορετικά πασχαλινά αυγά
14 ιδέες για απίθανα διαφορετικά πασχαλινά αυγά
Πηγή

9. Κολλήστε σπόρους

14 ιδέες για απίθανα διαφορετικά πασχαλινά αυγά
14 ιδέες για απίθανα διαφορετικά πασχαλινά αυγά
Πηγή

10. Χρησιμοποιήστε μονωτική ταινία κάθε φορά πριν τα βάλετε σε χρώμα

14 ιδέες για απίθανα διαφορετικά πασχαλινά αυγά
14 ιδέες για απίθανα διαφορετικά πασχαλινά αυγά
Πηγή

11. Τυλίξτε τα με δαντέλα και βουτήξτε τα στο χρώμα

14 ιδέες για απίθανα διαφορετικά πασχαλινά αυγά
14 ιδέες για απίθανα διαφορετικά πασχαλινά αυγά
14 ιδέες για απίθανα διαφορετικά πασχαλινά αυγά
Πηγή

12. Δημιουργήστε σχέδια σπάζοντας το τσόφλι και προσθέτοντάς το σε μαύρο τσάι ή άλλο σκούρο μείγμα

14 ιδέες για απίθανα διαφορετικά πασχαλινά αυγά
14 ιδέες για απίθανα διαφορετικά πασχαλινά αυγά
Πηγή

13. Χρησιμοποιήστε μια έγγχρωμη κολλητική ταινία

14 ιδέες για απίθανα διαφορετικά πασχαλινά αυγά
14 ιδέες για απίθανα διαφορετικά πασχαλινά αυγά
Πηγή

Καλή επιτυχία!!!!

Photo by Ioana Motoc on Pexels.com

Δημοσιεύθηκε στην Θρησκευτικά,Πολιτισμός,επετειακά

Μαθαίνω για τη Μεγάλη Εβδομάδα

Διαβάζουμε εδώ αποσπάσματα απο το βιβλίο «Η Μεγάλη Εβδομάδα του Νικόλα» της Μαρίνας Παλιάκη-Μπόκια από τις εκδόσεις Άθως.

Η Μεγάλη Εβδομάδα , παρουσίαση για μικρούς μαθητές από την Ι.Μ Λεμεσσού! Πατήστε παρακάτω για να κατεβάσετε το αρχείο!

Ας σταθούμε σε μερικές κατανυκτικές στιγμές της Μεγάλης Εβδομάδας…

Το βράδυ της Μεγάλης Παρασκευής γίνεται η περιφορά του Επιταφίου. Ο Επιτάφιος περνά σε γειτονικούς της Εκκλησίας δρόμους ενώ οι πιστοί, με αναμμένα κεράκια ακολουθούν από πίσω. Συνήθως συνοδεύεται από τη μπάντα του Δήμου (Φιλαρμονική) που παίζει πένθιμα εμβατήρια, και πολλά μαυροντυμένα κορίτσια (μυροφόρες) που κρατούν μύρο και τραγουδούν τα μοιρολόγια.

Δείτε δύο βίντεο από την περιφορά του Επιταφίου στη Ζάκυνθο και στη Σαντορίνη

Το Μεγάλο Σάββατο το πρωί, γίνεται η Πρώτη Ανάσταση και στολίζουν το ναό με κλαδιά δάφνης και γεμίζουν ένα πανέρι με δαφνόφυλλα. Ο ιερέας λέγοντας το «Ανάστα ο Θεός» σκορπά τα δαφνόφυλλα. Την ίδια ώρα οι πιστοί χτυπούν τα πόδια τους στο στασίδι, χτυπούν τις καμπάνες, πυροβολούν και γενικά θορυβούν, για να διώξουν τον θάνατο. (πηγή)

Μέσα στην Εκκλησία γίνεται θόρυβος, κουνούν τους πολυελαίους και γενικότερα ακούγεται φασαρία και θόρυβος, που συμβολίζει την εκκωφαντική διάλυση του Θανάτου (αναπαράσταση σεισμού).

Ανήμερα του Μεγάλου Σαββάτου στην Κέρκυρα με την πρώτη Ανάσταση, έχουμε το έθιμο των μπότηδων.

Με το σήμα της πρώτης Ανάστασης στις 12μμ, οι κάτοικοι της Κέρκυρας πετούν τεράστια κανάτια γεμάτα νερό – τους μπότηδες – από τα μπαλκόνια τους. Οι μπότηδες είναι τα πήλινα κανάτια με στενό στόμιο και δυο χερούλια στο πλάι για τη μεταφορά τους. Τα μπαλκόνια είναι στολισμένα και οι κάτοικοι δένουν στους μπότηδες κόκκινες κορδέλες – το κόκκινο είναι το χρώμα της Κέρκυρας.

To αναστάσιμο φως ταξιδεύει από τους Αγίους Τόπους και φτάνει σε όλον τον κόσμο. Μετά τις 12 ψάλλεται το Χριστός Ανέστη και η φλόγα της Ανάστασης ταξιδεύει από πιστό σε πιστό με τις λαμπάδες τους. Οι πιστοί επιστρέφοντας στο σπίτι «σταυρώνουν» τις κάσες της πόρτας για ευλογία και ανάβουν το καντήλι του σπιτιού με τη λαμπάδα που θα φτάσει άσβηστη (δηλαδή θα ανάψει στην εκκλησία και δε θα σβήσει καθόλου στη διαδρομή).

Εντυπωσιακές εικόνες παίρνουμε κάθε χρόνο από τη Χίο, από το γνωστό έθιμο του ρουκετοπόλεμου.

Μπορείτε να κατεβάσετε στον υπολογιστή σας τις παρακάτω αξιόλογες παρουσιάσεις :

Η Σταύρωση του Χριστού της Αν.Χόλη

Για την Ανάσταση του Χριστού, παρουσίαση της Αν. Χόλη

Για να παίξουμε λιγάκι!

Το κυνήγι των κρυμμένων αβγών

Πατήστε στην εικόνα και καλή σας επιτυχία!

Δημιουργός: Xrysanthi Kalikantzaros

Αγαπημένοι μου αναγνώστες,

σας εύχομαι μέσα από την καρδιά μου ΚΑΛΟ ΠΑΣΧΑ με ΥΓΕΙΑ σωματική, πνευματική και ψυχική. Είθε το φως της Αναστάσεως να φωτίσει τις καρδιές μας, να τις γεμίσει αγάπη, πίστη, ελπίδα, υπομονή και να διώξει από κάθε σπίτι τον φόβο, τον κίνδυνο και την αρρώστια.

Δημοσιεύθηκε στην Θρησκευτικά,Πολιτισμός

Το Πάσχα στην Τέχνη

Διαδραστικά πασχαλινά παιχνίδια

Ας γνωρίσουμε την παράδοση μας και τα Πασχαλινά έθιμα της πατρίδας μας!

Πασχαλινά έθιμα της Ελλάδας
by Κ. ΝΙΚΟΛΕΤΤΑ